Η αγάπη και η σκιά της

Σύμφωνα με τον Carl Jung η αγάπη εκφράζεται μέσα από 4 μορφές που προέρχονται από την ελληνική γλώσσα που έχει κάνει τον διαχωρισμό των λέξεων, οι οποίες, όπως κάθε νόμισμα, έχει 2 πλευρές, τη φωτείνη και τη σκιώδη.

  1. Στοργή – Storge
    Η φυσική αγάπη. Είναι η απλή, φυσική αγάπη που βασίζεται στην αμοιβαιότητα, τη φροντίδα και την αποδοχή, για παράδειγμα η αγάπη ανάμεσα στα αδέρφια ή ενός γονιού για το παιδί του.
    Η σκιά της στοργής είναι η αδιαφορία και πράγματι, ανάμεσα σε συγγενικά πρόσωπα δε συναντάμε τόσο συχνά το μίσος αλλά την αδιαφορία, σαν αποτέλεσμα θυμού.
  2. Φιλία – Philia 
    Η συνειδητή ή  σοφή αγάπη. Είναι η αγάπη που χαρακτηριστικά της είναι η ισότητα, η οικειότητα, η πίστη στους φίλους, στην οικογένεια, στην κοινότητα. Είναι ορθολογική, σε αυτήν την κατηγορία επιλέγουμε, για παράδειγμα, τον φίλο που θα αγαπήσουμε.
    Η σκιώδης μορφή της, η προδοσία και η αντιπάθεια, κοινώς παύουμε να πιστεύουμε το πρόσωπο που αγαπήσαμε.
  3. Αγάπη – Agape
    Η πνευματική αγάπη. Πρόκειται για την άνευ όρων, αλτρουιστική αγάπη, που πηγάζει από την καρδιά, με την έννοια του δίνεις και δεν περιμένεις αντάλλαγμα. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα για την πνευματική αγάπη είναι η σχέση πιστού – Θεού ή η σχέση που αναπτύσσουμε με τον εαυτό μας.
    Σκιά της αγάπης ο ναρκισσισμός, το χαρακτηριστικό εκείνο που κάποιος δεν μπορεί να δει πέρα από τον εαυτό του, δεν μπορεί να σχετιστεί. Ο Jung συνήθιζε να λέει, αυτοσαρκαζόμενος, ότι το καλύτερο μέσο για να σπάσει   ο ναρκισσιμός είναι 2 χρόνια ψυχοθεραπείας.
  4. Έρως – Eros
    Το πάθος. Η αισθησιακή επιθυμία και λαχτάρα, χωρίς την ισορροπία της συνείδησης, αλλιώς και αισθησιακή αγάπη. Ο Πλάτωνας υποστήριξε ότι ο έρωτας βοηθάει την ψυχή να προχωρήσει προς την (πνευματική) αγάπη.
    Σκιά του έρωτα, το μίσος που φέρει άλλωστε το ίδιο πάθος και είναι τόσο δυνατό όσο και ο έρωτας.Το μίσος συχνά πυροδοτείται από την απόρριψη.http://68.media.tumblr.com/8c42bf40b510b5505e1866b2a7a6ce06/tumblr_ofnjjpyMOg1tp0mqvo1_500.gif

    Αναστασία Γεώργα

Advertisements

Φως μέσα στο σκοτάδι:το αστέρι της Βηθλεέμ

Σίγουρα στην ιστορία των Χριστουγέννων τον πιο μεγάλο συμβολισμό κατέχει ο ίδιος ο Ιησούς. Τί γίνεται όμως μέχρι να φτάσουμε στη φώτιση, στην πνευματική μας γέννηση, ή πιο απλά, στη φάτνη;

Το άστρο λοιπόν, το πιο λαμπρό που λένε και τα χριστουγεννιάτικα τρα20161207_224925γούδια, όχι μόνο δείχνει τον δρόμο αλλά και τον συμβολίζει, είναι η πορεία μας, η εξέλιξή μας, οι προσπάθειές μας, οι αγωνίες μας, η ματαίωση και η θλίψη ότι ο στόχος είναι μακρυά, ταυτόχρονα είναι οι επιτυχίες μας, η αναγνώριση και η χαρά της ολοκλήρωσης. Το σκοτάδι συμβολίζει όλες εκείνες τις απόπειρες που αποτύχαμε, που ξεκινήσαμε από την αρχή, που ακυρώσαμε την προσπάθειά μας και εγκαταλείψαμε το όνειρό μας. Το αστέρι και το φως του συμβολίζουν όλες εκείνες τις φορές που σηκωθήκαμε μετά από πτώση, τις στιγμές που πιστέψαμε στον εαυτό μας όταν τίποτα δεν μας ευνοούσε, όλες τις φορές που δεχτήκαμε βοήθεια κατά τη διάρκεια της πορείας μας και έτσι συνεχίσαμε, σαν τους 3 μάγους κι εμείς πιστέψαμε σαν άλλοι αλχημιστές, ότι μπορεί κάτι καινούργιο να έρθει, όχι από έξω, αλλά από μέσα μας.

Στη ζωή του καθενός μας προορισμός είναι η φάτνη και 20161207_230112στόχος η (ανα)γέννηση, γεγονός χαρμόσυνο, που όταν συμβεί το μαθαίνουν και οι γύρω μας. Μέχρι όμως ο κάθε άνθρωπος να φτάσει, έχει τη δική του προσωπική πορεία να διηγηθεί, και ενώ όλοι βλέπουμε ότι κάποιος τα κατάφερε (ότι κι αν σημαίνει αυτό για τον καθένα μας) μόνο ο ίδιος  και το αστέρι που τον συντρόφευσε μέσα στο σκοτάδι γνωρίζουν πόσες φορ20161207_230734ές έπεσε και πόσες ξανασηκώθηκε, για να φτάσει στη δική του, προσωπική γέννηση.

Από καρδιάς εύχομαι Καλά Χριστούγεννα και  Καλή Χρονιά. Μακάρι για τον καθένα μας να φωτίζει ένα άστρο, να μας δείχνει τόσο τις λακούβες όσο  και την ορθή πορεία του δρόμου μας.

 

Αναστασία Γεώργα

 

Μαίανδρος: μια ιστορία ερωτική!

meanders-1316553_1920Λίγοι είναι αυτοί που γνωρίζουν ότι ο μαίανδρος δεν είναι τίποτα άλλο παρά μια μετονομασία της χειρώνιας λαβής. Η ιστορία μετράει αρκετούς αιώνες και είναι ερωτική!
Βρισκόμαστε στην αρχαία Ελλάδα, τότε που ο Πηλέας, βασιλιάς μεν κοινός θνητός δε, ερωτεύτηκε την νηρηίδα Θέτιδα. Ο κένταυρος Χείρωνας τον συμβούλεψε να την αρπάξει, να την σφίξει στην αγκαλιά του και να μην την αφήσει να φύγει, ακόμα κι όταν εκείνη θα αλλάζει μορφές σε φίδι, λιοντάρι, νερό, φωτιά, προκειμένου να ξεφύγει. Η λαβή αυτή διατήρησε την αγκαλιά του Πηλέα σφιχτή, η Θέτιδα παρόλες τις μεταμορφώσεις δεν κατάφερε να ξεφύγει και τελικά η επιμονή και η δυναμική διεκδίκηση του θνητού άντρα την έκανε να υποκύψει στον έρωτά του και να πέσει κυριολεκτικά και μεταφορικά στην αγκαλιά του. Καρπός του έρωτά τους ο Αχιλλέας, ο πιο ξακουστός αρχαίος Έλληνας πολεμιστής, την ίδια μοίρα έχει το σύμβολο της λαβής που μετονομάστηκε σε μαίανδρο από τον ποταμό της Καρίας Μαίανδρου(βρίσκεται στη σημερινή Τουρκία) με συνεχείς ελικοειδείς στροφές, όπως και το σχήμα, που έμελλε να γίνει το πιο αναγνωρίσιμο παγκοσμίως αρχαιοελληνικό σύμβολο.

Σε κοινωνικό επίπεδο, όσον αφορά τον γάμο(με την έννοια της ένωσης), βλέπουμε μόνο το χαρμόσυνο γεγονός, τα τούλια και τα κουφέτα κι ενώ η κοινωνία θέλει τον άντρα να μάχεται να ενδώσει, η αναλυτική ψυχολογία υποστηρίζει το αντίθετο. Ο γάμος για τον άντρα συμβολίζει την επέκταση του βασιλείου του, με μια βασίλισσα εδραιώνει τη θέση του στα κεκτημένα του, για την γυναίκα γάμος σημαίνει θυσία. Ο άντρας δεν αναγνωρίζει καμιά θυσία στην πράξη του γάμου, ενώ στη γυναίκα το στοιχείο αυτό είναι έντονο, γιατί συμβολίζει για εκείνη το θάνατο της κόρης, το πέρασμα προς την ωριμότητα και τη γέννηση της γυναίκας. Χαρακτηριστικά ο Robert Johnson στο βιβλίο του Εκείνος-Εκείνη αναφέρει: ‘Σπάνια ο άντρας αντιλαμβάνεται ότι ο γάμος είναι θάνατος μαζί και ανάσταση για τη γυναίκα, επειδή αυτός δεν έχει αντίστοιχη εμπειρία στη ζωή του. Για τον άντρα, ο γάμος δεν είναι πράξη θυσίας, ενώ για τη γυναίκα το θυσιαστικό στοιχείο υπάρχει σε μεγάλο βαθμό (…) Ο Έρως, για κάθε γυναίκα, δίνει τέλος στην αφέλεια και την παιδική αθωότητα(…) Για τον άντρα, ο γάμος είναι μια εντελώς διαφορετική εμπειρία. Εκείνος με τον γάμο, προσθέτει πόντους στο ανάστημά του, ο κόσμος γίνεται πιο ισχυρός, ανεβαίνει κοινωνικά και αυξάνει το κύρος του. Κατά κανόνα δεν αντιλαμβάνεται ότι σκοτώνει την Ψυχή της γυναίκας που παντρεύεται, ούτε ότι αυτό είναι που πρέπει να κάνει. Όταν εκείνη φέρεται παράξενα, όταν κάτι πάει πολύ στραβά ή όταν υπάρχουν πολλά δάκρυα, συνήθως ο άντρας δεν κατανοεί ότι ο γάμος είναι μια εντελώς διαφορετική εμπειρία για τη γυναίκα απ’ότι για εκείνον. Βέβαια, και η γυναίκα αποκτά κυρος με τον γάμο, όμως αυτό θα συμβεί αφού πρώτα περάσει την εμπειρία του όρους του Θανάτου.’ Ο Πηλέας και η Θέτιδα μας εικονοποιούν αυτή τη μάχη.

Ο Πηλέας επικαλείται τα στοιχεία της αρσενικής ενέργειας για να κάμψει τις άμυνες της αγαπημένης του. Είναι εκείνος που δρα και επιμένει με σταθερότητα στη λαβή του και με τρυφερότητα στην αγκαλιά του κατανοεί τη μάχη της Θέτιδας, η οποία εγείρει άμυνες, αντιστέκεται και χρησιμοποιεί εργαλεία που η φύση έχει χαρίσει στο θηλυκό στοιχείο. Έτσι, ο άντρας έρχεται αντιμέτωπος με το θεικό κομμάτι της γυναίκας, το οποίο δεν είναι μόνο ευχάριστο, και με τον φόβο της καταδυνάστευσης, της υποταγής και επιπλέον με τον φόβο του θανάτου της κόρης.

Τελικά, ο μύθος μας διδάσκει ότι όταν ο άντρας επιλέγει μια γυναίκα σημαίνει πως είναι σίγουρος, σταθερός, διεκδικητικός και αποτελεσματικός  όσο η γυναίκα προτάσσει δικούς της φόβους. Στο τέλος, η θεική φύση της γυναίκας αναγνωρίζει το στοιχείο του βασιλιά στον άντρα και ενδίδει σε αυτό. Ανάμεσά τους πλέον, ο Έρως.
Σήμερα μας  απομένει η κληρονομιά του μύθου και η αναρώτηση κατά πόσο, άντρες και γυναίκες, αφήνουμε και αφηνόμαστε στους ρόλους των φύλων  που η φύση μάς έχει δώσει, ή κατά πόσο έχουμε μπει ο ένας στα χωράφια του άλλου….

Αναστασία Γεώργα

Μια νέα εποχή γεννιέται…

Και τι είναι τελικά αυτό που χρειάζεται να έχει ο σύγχρονος άνθρωπος για να επιβιώσει της εποχής του;  Αυτή η συγκεκριμένη ερώτηση πυροδότησε μια ολόκληρη πορεία σκέψεων, πράγματι αναρωτήθηκα, ποιό να είναι άραγε εκείνο το χαρακτηριστικό που θα  μπορούσε να μας βοηθήσει στο σήμερα, στην πραγματικότητα που ζούμε εδώ και τώρα;

Έκανα μια σύντομη ιστορική αναδρομή στο μυαλό μου, καλά λίγο και στο Wikipedia, ώστε να παρατηρήσω στις πολύ βασικές παγκόσμιες ιστορικές περιόδους ποια ήταν τα χαρακτηριστικά που είχαν οι άνθρωποι στην εκάστοτη χρονική στιγμή, που τους βοήθησαν να ενσωματωθούν στην κοινωνία της εποχής τους και να παραδώσουν τη ζωή στην επόμενη γενιά.

Ξεκίνησα λοιπόν από την Παλαιολιθική/Νεολιθική εποχή και σκέφτηκα πως τότε το β8193034ασικότερο χαρακτηριστικό που έπρεπε να κατέχει ο άνθρωπος ήταν το ένστικτο της επιβίωσης. Κυριολεκτικά το ζήτημα ήταν να επιβιώσει από τις επιθέσεις ζώων, άλλων ανθρώπων, καιρικών φαινομένων. Στη συνέχεια, στα χρόνια της αρχαίας ιστορίας, το χαρακτηριστικό που τον βοήθησε να πάει παρακάτω ήταν η ανάλυση. Ο αρχαίος άνθρωπος είχε ανάγκη να επεξηγήσει τα πάντα, φυσικά φαινόμενα, συμπτώματα οργανισμού, τη συμπεριφορά του, η ανάλυση αυτή τον οδήγησε στην επιστήμη, την τέχνη, την φιλοσοφία.

Ύστερladia493α από την ανάπτυξη του αρχαίου κόσμου, ο Μεσαίωνας απαίτησε από τον τότε σύγχρονο άνθρωπο συντηρητισμό.  Πράγματι, επιβίωνε ότι μπορούσε να εξηγηθεί ορθολογιστικά, σχεδόν δογματικά, η σταθερότητα και η παλινδρόμηση στην ανάπτυξη αποτέλεσαν εργαλεία επιβίhandsωσης για τον άνθρωπο που έζησε στον Μεσαίωνα, αντίθετα στην Αναγέννηση το στοιχείο εκείνο που χαρακτήρισε τους ανθρώπους της εποχής ήταν η πρωτοπορία. Η ευρηματικότητα, η ευφυΐα και ο πρωτότυπος τρόπος σκέψης πήραν χώρο και  βοήθησαν στη μετάβαση της νέας περιόδου. Όταν η παγκόσμια ιστορία υποδέχτηκε το νέο της κεφάλαιο, τον article24448-w_lΑ’ και Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι άνθρωποι της εποχής καλλιέργησαν περισσότερο απ’ όλα το στοιχείο της συλλογικής σκέψης, λειτούργησαν ομαδικά. Τότε, σημασία είχε η πατρίδα, προσωπικά όνειρα και φιλοδοξίες παραγκωνίστηκαν.

Φτάνοντας στο σήμερα, την εποχή της Παγκοσμιοποίησης, μου έγινε φανερό ότι κουβαλάμε από τις προηγούμενες γενιές εμπειρία, τραύματα, προβλήματα και λύσεις να τα ξεπερνάμε. Όμως, η εποχή μας χαρακτηρίζεται μεταβατική και καινούργια, στην ιστορία μας δεν έχουμε ξαναζήσει πόλεμο χωρίς όπλα, στις προηγούμενες εποχές ήταν ξεκάθαρο ποιος ήταν ζωντανός και ποιος νεκρός, αφορούσε βιολογικά αίτια, οπότε η διάκριση προφανής. Σήμερα, επιτρέπεται σε όλους μας να ζήσουμε, αυτό δε σημαίνει όμως ότι το κάνουμε κιόλας. Τίποτα από όσα ξέραμε δε φαίνεται να πιάνει: ο θεσμός του γάμου έχει στατιστικά αποτύχει, δουλειά δε βρίσκουμε πλέον μέσω αγγελίας και η επαφή με τους φίλους μας γίνεται όλο και πιο τυπική. Ο σύγχρονος άνθρωπος βιώνει αποξένωση και μοναξιά και η εντύπωσή μου είναι μεγάλη από τη μια, γιατί πράγματι κουβαλάμε έτη πολλά εμπειρίας, από την άλλη πιστεύω στη φράση που υποστηρίζει ότι τα οχυρά καταλαμβάνονται από μέσα.

Προσωπική λοιπόν άποψη, σύμφωνα με το πώς βιώνω εγώ τον κόσμο, εκείνο που χρειάζεται να γίνει ο σύγχρονος άνθρωπος είναι συνδυαστικός. Πράγματι, φαίνεται ότι έχει έρθει η στιγμή να εξαργυρώσει τους αιώνες εμπειρίας που έχει, αφού βίωσε πως να είσαι συντηρητικός και πως πρωτοπόρος, πως να επιβιώνεις και πως να φιλοσοφείς, πληροφορίες που έχmaiadrosουν φτάσει μέχρι σήμερα και έχουμε όλοι πάρει. Παρόλα αυτά οφείλει να μπει στη νέα εποχή ταυτόχρονα σαν άπειρος, άρα και ανοιχτός στο διαφορετικό που τώρα χτίζεται και δε φέρει ακόμα τίτλο. Θα συμβούλευα λοιπόν, να συνδυάσει την εμπειρία με την απειρία, τη νόηση με το συναίσθημα, την ατομική του εξέλιξη με τη συλλογική πορεία.

Αν καταφέρουμε και γεφυρώσουμε το τρομαχτικό σχίσμα ανάμεσα σε αντίθετα χαρακτηριστικά και κάνουμε χώρο ώστε να είμαστε όχι μόνο το ένα, αλλά και το άλλο, συνθέσουμε τις ατομικές μας ιδιότητες και τις ενσωματώσουμε στην ομαδική συνειδητότητα, τότε θα παραστούμε μάρτυρες της γέννησης μια νέας εποχής, όχι μόνο στην τέχνη και την επιστήμη, αλλά και στις διαπροσωπικές μας σχέσεις, στη θέση που έχει ο άντρας και η γυναίκα σήμερα και στον τρόπο που μεταξύ μας σχετιζόμαστε.

Αν δεδομένο είναι ότι μια νέα εποχή αναγεννιέται, τότε ζητούμενο είναι το πώς θα τη διαχειριστούμε.

*ευχαριστώ πολύ τον κύριο Παναγιώτη Αλεξόπουλο, πολιτικό αναλυτή, για τις πληροφορίες και τις ωραίες συζητήσεις μας

Αναστασία Γεώργα